Program dydaktyczno-wychowawczy ...

 

Strona główna
W górę
Program aktywizacji czytelniczej
Edukacja czytelnicza i medialna
Program dydaktyczno-wychowawczy ...

Dydaktyczno-wychowawczy program zajęć poświęconych patronowi Szkoły – Stanisławowi Staszicowi.

 

 

            Stanisław Staszic – od 1982 roku patron naszej szkoły jest postacią znaną, jego działalność została zbadana i opisana w licznych publikacjach, które w sposób wyczerpujący przedstawiają różne aspekty jego pracy. Mówiąc o Stanisławie Staszicu, jednym tchem wymienia się określenia: ksiądz, filozof, uczony, działacz i pisarz polityczny. Zakres jego zainteresowań, a zwłaszcza geologia, publicystyka polityczna – to tematy trudne dla dzieci ze szkoły podstawowej, tym bardziej, że jego twórczość adresowana była do czytelnika dorosłego, a język jakim się posługiwał jest już dzisiaj archaiczny i mało zrozumiały nie tylko dla dziecka. Jednak zadaniem szkoły, nauczycieli i wychowawców jest kształcenie szacunku wobec tradycji narodowej oraz wielkich Polaków, którzy na stałe zapisali się w naszej historii a do tego grona niewątpliwie należy Stanisław Staszic.

Wychowanie polega na świadomym i celowym kształtowaniu osobowości człowieka. Pożądane jest, aby uczniowie akceptowali i naśladowali określone postawy życiowe. Patron szkoły jest wzorem osobowościowym, modelem wychowawczym, znakomitym wzorem do naśladowania. Praca wokół bohatera szkoły jest procesem długofalowym i wymagającym systematyczności. Należy korzystać z każdej okazji, aby osiągnąć cele wychowawcze. Służą temu zarówno zajęcia w klasie: lekcje wychowawcze, lekcje historii, zajęcia w bibliotece szkolnej, jak i uroczystości szkolne („Staśki”). W pracy wychowawczej ważna jest nie tylko znajomość ideału wychowawczego, ale umiejętność przybliżenia tego ideału wychowawczego dzieciom. Duże znaczenie ma okres, w którym zaczynamy zapoznawać uczniów z patronem szkoły. Uczniowie muszą mieć możliwość zapoznania się zarówno
z życiem, pracą i działalnością patrona, jak również cechami jego charakteru, które powodowały, ze wyróżniał się pośród innych ludzi. I to jest głównym celem tego programu (propozycji zajęć poświęconych patronowi Szkoły)

 

CEL GŁÓWNY:

 

  • Wzbogacanie wiedzy na temat patrona szkoły: zakresu jego działalności, postaw życiowych, poglądów.

  • Budzenie wśród uczniów zainteresowania przeszłością

 

CELE SZCZEGÓŁOWE:

  • Rozwijanie u uczniów wartości emocjonalnych

  • Kształtowanie osobowości młodego pokolenia , zwłaszcza postaw patriotycznych, poszanowania tradycji

  • Otaczanie czcią symboli narodowych i sylwetek ludzi godnych naśladowania.

  • Kształcenie umiejętności współdziałania w zespole klasowym i w grupie

  

FORMY I METODY PRACY:

  • Zajęcia w bibliotece szkolnej – prowadzone przez nauczyciela bibliotekarza, lub
    w sali lekcyjnej – prowadzone przez nauczyciela przedmiotu lub wychowawcę
    (w oparciu o przygotowane konspekty zajęć i materiały); temat proponowany dla klas II może być realizowany w sali gimnastycznej lub na boisku szkolnym

  • Przekaz słowny: pogadanka, czytanie tekstów

  • Oglądowe (albumy, portrety, pokaz prezentacji)

  • Ćwiczenia w grupach

  • Ćwiczenia praktyczne (wyszukiwanie informacji w różnych źródłach)

  • Zabawy: puzzle, zabawy ruchowe i słowne

 

ŚRODKI DYDAKTYCZNE:

  • publikacje: encyklopedie, słowniki,(w wersji drukowanej i elektronicznej) książki
    o Staszicu; teksty sporządzone w oparciu o te książki (do głośnego czytania)

  • albumy o Staszicu wykonane przez uczniów szkoły;

  • prezentacja multimedialna opracowana w ramach projektu „Nauczyciel z klasą”

 

Tematyka zajęć związanych z sylwetką patrona jest uwzględniona w klasowych planach wychowawczych oraz została ujęta w planie pracy biblioteki szkolnej  (zadanie związane
z popularyzowaniem sylwetki patrona szkoły).

Niniejszy program zawiera propozycje zajęć dla klas I-VI według określonego schematu, który pozwoli uniknąć powtarzania tych samych treści w kolejnych latach nauki. Program został ułożony w taki sposób, aby w każdej klasie można było odkrywać Staszica na nowo.

Przyjęto zasadę aby od najwcześniejszych lat rozpocząć systematyczną pracę związaną
z poszanowaniem sylwetki bohatera. Ważne jest by informacje o bohaterze wiązać
z problematyką historyczną, a także współczesną, pokazywać sytuacje z życia bohatera podobne do tych, z którymi uczniowie mają do czynienia, tak by postać bohatera stała się im bliska. Na szczególną uwagę zasługują cechy, które uznawane są szczególnie ważne: pracowitość, chęć do stałego pogłębiania wiedzy, wrażliwość na krzywdę, postawa społeczna.
    

 

Klasa I

 

Temat: Patron (czyli opiekun naszej szkoły) - Stanisław Staszic

 

Cele:

 

  • zdobywanie wiedzy o patronie;

 

Przewidywane osiągnięcia:

 

  • dziecko zna imię i nazwisko patrona szkoły;

  • potrafi rozpoznać wizerunek patrona (spośród kilku innych portretów);

  • zna miejsca w szkole poświęcone patronowi (gablota ze sztandarem i wizerunkiem Staszica, tablica pamiątkowa);

  • dziecko wie, czym jest i jak wygląda „Stasiek”

 

Pomoce dydaktyczne:

 

  • portrety Stanisława Staszica i innych sławnych ludzi;

  • puzzle, rozsypanki wyrazowe

 

Przebieg zajęć:

 

1.Wyjaśnienie dzieciom znaczenia słowa „patron” (symboliczny opiekun kraju, miasta, zawodu, budowli, ludzi, również szkoły)

2. Pokazanie różnych portretów Staszica

3. Praca w grupach – układanie portretu (puzzle) i rozsypanki wyrazowej

4. Wycieczka po szkole – oglądanie miejsc związanych z patronem szkoły: gablota ze sztandarem, tablice pamiątkowe

5. Powrót do biblioteki, rozmowa na temat Szkolnych Oskarów – „Staśków”

6. Podsumowanie: wiadomości: imię i nazwisko, wybór właściwej fotografii spośród kilku.

 

 

Klasa II

 

Temat: Dzieciństwo Stanisława Staszica – jak bawiły się dzieci 200 lat temu

 

Cele:

 

·        zdobywanie wiedzy o patronie szkoły i o czasach, w których żył

 

Przewidywane osiągnięcia:

 

·        uczeń ma świadomość zmian zachodzących w określonym czasie historycznym,

·        uczeń potrafi współdziałać w grupie

 

Pomoce dydaktyczne

 

·        portrety Staszica i nie tylko

·        przedmioty potrzebne do zabaw: chusteczka, pałeczka, piłka

·        teksty go głośnego czytania lub opowiadania (Załącznik nr 1, 2, 3, )

 

 Przebieg zajęć:

 

1.              Rozmowa wstępna: Jak brzmi pełna nazwa naszej szkoły?, rozpoznawanie przez dzieci wizerunku patrona, spośród kilku innych

2.              Czytanie fragmentu książki H. Winnickiej „Stanisław Staszic”, rozdział pt. Dzieciństwo i młodość. (Załącznik nr 1)

3.              Rozmowa z dziećmi na temat dzisiejszych zabaw grupowych. Dzisiejsze wyliczanki i dawne. Dzieci prezentują współczesne wyliczanki, nauczyciel przedstawia te, których nie znają, wspólna nauka i zabawa. (Załącznik nr 2)

4.              Czytanie uproszczonych fragmentów J. Kitowicza „Opis obyczajów …” dot. zabaw dziecięcych. (Załącznik nr 3)

5.              Przedstawienie kilku zabaw, z pewności a dzieciom znanych, wspólna zabawa.

6.              Podsumowanie: Mimo, że Stanisław Staszic żył 200 lat temu, w zupełnie innych czasach, bez prądu, telewizora, komputera i mnóstwa zabawek, to z rówieśnikami bawił się w takie same zabawy  jakie znają współczesne dzieci.

 

 

Klasa III

 

Temat: Podróż z patronem – miejsca, w których przebywał Stanisław Staszic

 

Cel:

 

  • Zdobywanie wiedzy o patronie szkoły, poznanie jego cech osobowościowych

 

Przewidywane osiągnięcia:

 

  • Uczeń potrafi odszukać hasło w encyklopedii (wykorzystując żywą paginę)

  • Uczeń potrafi odczytać ze zrozumieniem notatkę biograficzną z encyklopedii (korzysta z aparatu naukowego wydawnictw informacyjnych)

  • Uczeń zna najważniejsze fakty z życia Stanisława Staszica, oraz miejsca, z którymi był związany

  • Uczeń potrafi wskazać na mapie miejsca związane ze Staszicem

  • Uczeń zna cechy patrona: dociekliwość, ciekawość świata, chęć stałego podnoszenia wiedzy, wrażliwość społeczną

  • Uczniowie potrafią współdziałać w grupie

 

Pomoce dydaktyczne:

 

  • Encyklopedie

  • Mapa Polski i Europy, albumy

  • Teksty dot. pobytu Staszica w poszczególnych miejscach (Piła, Poznań, Warszawa, Kielce, Hrubieszów), wypraw w góry (Alpy, Apeniny, Tatry) oraz zagranicznych podróży (Niemcy, Francja, Włochy) – Załącznik nr 4

 

Przebieg zajęć:

 

  1. Przypomnienie znaczenia słowa patron. Krótka rozmowa dzieci na temat Staszica, w celu wysondowania, jakie mają wiadomości na jego temat.

  2. Encyklopedie i słowniki jako źródła informacji ; aparat naukowy (wykaz skrótów), układ haseł, wyszukiwanie potrzebnych haseł .

  3. Praca w grupach- odszukanie notatki biograficznej o Staszicu, ze zwróceniem uwagi na miejsca, z którymi był związany.

  4. Czytanie fragmentów książki dot. wyprawy w Tatry, pracy w Kielcach i Hrubieszowie, ze szczególnym zwróceniem uwagi na cechy osobowościowe Staszica

  5. Wyszukiwanie na mapie miejsc związanych ze Staszicem.

  6. Oglądanie albumów, zdjęć zamieszczonych w Internecie.

7. Podsumowanie: przypomnienie najważniejszych faktów z życia Staszica.

 

 

Klasa IV

 

Temat: Stanisław Staszic – lata młodości, studia, pierwsza praca.

 

Cel:

  • Przybliżenie sylwetki patrona, czasów, w których żył, rozszerzenie wiedzy o nowe treści

 

Przewidywane osiągnięcia:

 

  • Uczeń potrafi wymienić dziedziny działalności Staszica i krótko je omówić

  • Uczeń sprawnie potrafi wyszukać właściwe hasło w encyklopedii i słowniku

 

Pomoce dydaktyczne:

 

  • Encyklopedie i słowniki

  • Tekst dot. studiów i pracy guwernera

  • Karty dla grup - „Szczegółowy rozkład zajęć ..” (Załącznik nr 6)

 

Przebieg zajęć:

 

  1. Pogadanka wstępna – przypomnienie wiadomości o Staszicu

  2. Praca w grupach – wyszukiwanie notatki na temat Staszica, wynotowanie z niej fragmentów dot. aktywności zawodowej – ksiądz, uczony, filozof, działacz i pisarz polityczny

  3. Opowiadanie (lub czytanie fragmentu dotyczącego okresu po powrocie ze studiów zagranicznych) – przyjęcie posady guwernera, pobyt w magnackim domu.(Załącznik nr 5)

  4. Odszukanie w słowniki terminu „guwerner”, wyjaśnienie, rozmowa na temat różnych rodzajów szkół w Polsce przed 200 laty. (fragment „Kroniki Szkoły Ludowej w Brzeszczach)

  5. Omówienie planu dnia ucznia, przedmiotów, ilości godzin, czasu wolnego – jak go spędzano? (Załącznik nr 6, 3)

  6. Na podstawie przeczytanych fragmentów o patronie szkoły sformułowanie jego cech wartych naśladowania

 

 

Klasa V

 

Temat: Stanisław Staszic – geolog i przyrodnik

 

Cel:

 

  • Popularyzowanie wiedzy dot. Stanisława Staszica,

  • Umiejętność korzystania z różnych źródeł informacji

  • Umiejętność współpracy w grupie

 

Przewidywane osiągnięcia:

 

  • Uczeń sprawnie posługuje się źródłami informacji (drukowanymi i elektronicznymi);

  • Uczeń zna zakres działalności patrona szkoły

  • Uczeń zna cechy patrona godne naśladowania.

 

Pomoce dydaktyczne:

 

  • Słowniki, encyklopedie

  • Książki o minerałach, albumy Tatr,

  • Książka: H. Winnicka: „Stanisław Staszic”, rozdział Szlakiem tatrzańskim.

  • Strony internetowe poświęcone geologii

 

Przebieg zajęć:

 

  1. Przypomnienie wiadomość o Staszicu, najważniejszych faktów z jego życia, dziedzin działalności.

  2. Wyjaśnienie terminu „geologia” – uczniowie wyszukują hasło w słownikach, encyklopediach, dowiadują się, że prekursorem badań geologicznych w Polsce był Stanisław Staszic.

  3. Praca z tekstem (zespoły 2-osobowe), jakich przyrządów używał Staszic do badań
    w Tatrach, bo badał?

  4. Informacja nauczyciela o działalności Staszica związanej z uruchamianiem kopalń
    i hut. (Załącznik nr 7)

  5. Jakimi cechami wyróżnia się człowiek, który jest prekursorem w jakiejś dziedzinie?

- praca w grupach.

6. Podsumowanie – efekt pracy poszczególnych grup.

 

 

Klasa VI

 

Temat: Stanisław Staszic – działacz i pisarz polityczny

 

Cele:

 

  • Rozszerzenie wiedzy o patronie szkoły o nowe treści

 

Przewidywane osiągnięcia:

 

  • Uczeń zna wszystkie dziedziny działalności Staszica i rozumie jej znaczenie dla kraju;

  • Potrafi wymienić te cechy charakteru, które sprawiły, że zrealizował swoje plany życiowe

 

Pomoce dydaktyczne:

 

  • Strony internetowe poświęcone Staszicowi (Klub Staszicowców)

  • Prezentacja multimedialna

 

Przebieg zajęć:

 

  1. Pogadanka wstępna: co dzieci rozumieją pod pojęciem: działalność społeczna.

  2. Krótka informacja nauczyciela o czasach, w których żył Staszic, w jaki sposób czas
    i miejsce, w którym żyjemy wpływa na nasze poglądy? (Załącznik nr 8)

  3. Omówienie najważniejszych poglądów Staszica dotyczących edukacji, rozwoju przemysłu, eksperymentu Hrubieszowskiego.

  4. Przytoczenie kilku anegdot z życia Staszica. (Załącznik nr 9)

  5. Podsumowanie wiadomości – prezentacja multimedialna przygotowana prze zespół uczniów pod kierunkiem p. D. Englart

  6. Przeglądanie stron internetowych poświęconych Staszicowi (Klub Staszicowców)

 

 

Każdym zajęciom towarzyszy wystawa książek o Staszicu, oraz materiałów na jego temat (fotogramy kart tytułowych jego dzieł, materiały dot. Szkół Staszicowskich (wykazy, hymny)

 

Bibliografia:

    1. K. Koźmiński: „Stanisław Staszic”, Warszawa, 1965

    2. B. Szacka: „Stanisław Staszic: portret mieszczanina”, Warszawa, 1962

    3. H. Winnicka: „Stanisław Staszic”, Warszawa, 1965

    4. J. Kitowicz: „Opis obyczajów i zwyczajów za panowania Augusta III”, Wrocław, 1951

    5. M. Gorzechowska, M. Kaczurbina: „Mało nas, mało nas: polskie dziecięce zabawy ludowe”, Warszawa, 1985

 

Opracowała:

Renata Lembas

 

 

 

 

Strona główna | W górę | Program aktywizacji czytelniczej | Edukacja czytelnicza i medialna | Program dydaktyczno-wychowawczy ...

 

Ostatnia aktualizacja tej witryny 07-12-08

Designed by ASK